fa مقایسه ژنتیکی ماهی سه خاره (Gasterosteus aculeatus) با استفاده از توالی یابی ژن سیتوکروم اکسیداز (COI) در سواحل جنوبی دریای خزر و شمالی دریای مدیترانه تخصصي Special پژوهشي Research ماهی سه خاره (<em><span dir="LTR">Gasterosteus aculeatus</span></em>) یکی از مهمترین گونه&shy;های مدل است که به سادگی در شرایط آزمایشگاهی پرورش می&shy;یابد. با توجه به غیر بومی بودن این گونه در دریای خزر و نامشخص بودن منشا ورود آن و همچنین مجزا بودن جمعیت ماهیان سه خاره جنوب فرانسه در دلتای رودخانه <span dir="LTR">Rhone</span> (تالاب کامارگ) از سایر جمعیت&shy;های اروپا و بویژه مدیترانه، در این تحقیق به مقایسه ژنتیکی ماهیان سه خاره بین خلیج گرگان (سواحل ایران) با تالاب کامارگ (سواحل جنوب فرانسه) با استفاده از توالی یابی ژن <span dir="LTR">COI</span> پرداخته شد. بدین منظور، تعداد 10 قطعه ماهی از هر منطقه نمونه برداری شد و تا زمان انجام آزمایش در الکل اتانول 96% نگهداری شد. پس از استخراج <span dir="LTR">DNA</span> و انجام واکنش <span dir="LTR">PCR</span> با استفاده از یک جفت آغازگر سیتوکروم اکسیداز 1 (<span dir="LTR">COI</span>)، نتایج حاصل از تعیین توالی نشان داد که قطعه تکثیر شده، 680 جفت باز طول دارد. تعداد اندک هاپلوتایپ&shy;ها و تنوع اندک هاپلوتایپ-ها در هر دو منطقه مورد مطالعه نشان دهنده تنوع ژنتیکی پایین در آنها بود. میزان <span dir="LTR">F_ST</span> به عنوان شاخص تمایز ژنتیکی جمعیت&shy;ها 333/0 بدست آمد که نشاندهنده تمایز بالای دو جمعیت بود. با وجود فاصله ژنتیکی پایین (002/0) بین نمونه&shy;های دو منطقه بر اساس روش دو پارامتر کیمورا (<span dir="LTR">K2P</span>)، ترسیم درخت فیلوژنی نشان داد جمعیت ماهیان سه خاره خلیج گرگان و تالاب کامارگ یک زیر کلید مجزایی را تشکیل دادند. حتی گمان می&shy;رود این دو جمعیت دارای نیای مشترک باشند، اما به دلیل درجه حمایت پایین (بوت استرپ)، روابط بین کلید&shy;ها حل نشد و منشا جمعیت ماهیان خلیج گرگان هم به درستی شناسایی نشد. Three-spined stickleback (<em>Gasterosteus aculeatus</em>) is one the main model species which can be easily cultured in laboratory condition. Since it is invasive species in the Caspian Sea and the origin of its entrance is not clear. Furthermore, the three-spined population in South of France in Delta of Rhone River (Camargue wetland) is distinctive from other European populations especially Mediterranean population, therefore, Genetic comparison of three-spined stickleback between Gorgan bay (Iranian Coasts) and Camargue Wetland (South France Coasts) was studied by COI sequencing in this study. For this reason, 10 individual fish were sampled from each studied region and kept in Ethanol 96% until the time of experimental performance. After DNA extraction and PCR Reaction by one pair of Cytochrome Oxidase 1 (COI), Results of sequencing showed that the amplified sequence has 680 bp. The low number of haplotype and low haplotype diversity in both studied region dedicated the low genetic diversity of those populations. Level of F_ST as a Genetic distinction was 0.333 which is indicated high Genetic distinction of both population. Inspite of low Genetic distance (0.002) between two groups based on Kimura 2 Parameters method (K2P), phylogeny tree showed that the fish population of Gorgan bay and Camargue wetland formed a distinctive sub-clade. Even it is hypothesized that these two population have mutual origin but due to low supportive degree (bootstrap) the relationship between clades was not solved and the origin of three-spined sticklebacks of Gorgan bay was not properly evaluated.<span dir="RTL"></span> ماهی سه خاره, دریای خزر, تالاب کامارگ, سیتوکروم اکسیداز, گونه غیر بومی Three-spined stickleback, Caspian Sea, Camargue Wetland, Cytochrome oxidase 1, invasive species. 36 45 http://jair.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-285-1&slc_lang=fa&sid=1 Seyedeh Ainaz Shirangi سیده آیناز شیرنگی ainazshirangi@gmail.com 10031947532846006011 10031947532846006011 Yes University of Gonbad Kavous دانشگاه گنبد کاووس