fa تجمع فلزات سنگین کادمیوم، مس، روی و نیکل در بافت عضله ماهی حسون معمولی (Saurida tumbil (Bloch, 1795 و سلطان ابراهیم (Nemipterus japonicus (Bloch, 1791 در دریای عمان تخصصي Special پژوهشي Research ﻓﻠﺰات ﺳﻨﮕﯿﻦ ﺑﻪ‌ﻋﻨﻮان یﮑﯽ از آﻻیﻨﺪهﻫﺎی محیط آبی، در ﺑﺪن ﻣﻮﺟﻮدات آﺑﺰی از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺎﻫﯽ ﺗﺠﻤﻊ می‌یﺎﺑﻨﺪ و ﺧﻄﺮ ﺑﺎﻟﻘﻮه‌ای ﺑﺮای ﺳﻼﻣﺘﯽ ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه، به‌‌خصوص انسان ﻣﺤﺴﻮب&nbsp; می‌ﮔﺮدﻧﺪ. مطالعه‌ حاضر، در تابستان 1395، جهت بررسی مقادیر فلزات سنگین کادمیوم، مس، روی و نیکل در بافت خوراکی ماهی حسون معمولی (<em>S. tumbil</em>) و سلطان ابراهیم (<em>N. japonicus</em>) دریای عمان و ارزیابی خطر سلامت ناشی از مصرف این ماهیان برای انسان، انجام شد. میزان فلزات سنگین مورد مطالعه به‌وسیله دستگاه جذب اتمی تعیین گردید. میانگین غلظت فلزات کادمیوم، مس و روی در بافت عضله‌ ماهی حسون معمولی به‌ترتیب 0/03&plusmn;0/13، 0/08&plusmn;0/83، 3/64&plusmn;11/33 و میانگین غلظت فلزات مس و روی در بافت عضله‌ ماهی سلطان ابراهیم به‌ترتیب 0/07&plusmn;0/61، 1/4&plusmn;10/09 میکروگرم برگرم وزن ‌خشک اندازه‌گیری گردید. میزان غلظت کادمیوم در ماهی سلطان ‌ابراهیم و نیکل در هر دو ماهی مورد مطالعه، کمتر از حد قابل تشخیص دستگاه بر‌حسب وزن خشک بود. ﻣﻘﺎیﺴﻪ ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦﻫﺎی ﻣﻘﺎدیﺮ ﻓﻠﺰات ﺳﻨﮕﯿﻦ روی و مس در ﺑﺎﻓﺖ عضله دو گونه، با استفاده از آزمون T-test تفاوت ﻣﻌﻨﯽداری را ﻧﺸﺎن نداد. غلظت فلزات در نمونه‌های ماهی آنالیز شده در مقایسه با استانداردهای بین‌المللی FAO، WHO، FDA، NHMRC و UKMAFF پایین‌تر بود. همچنین، میزان جذب روزانه (EDI)، برای مصرف‌کنندگان کودک و بزرگسال، پایین‌تر از دوز مرجع سازمان EPA و مصرف قابل تحمل (TI) سازمان FAO/WHO به‌دست آمد. در ارزیابی خطر سلامتی، میزان پتانسیل خطر (THQ) و شاخص خطر (HI)، برای دو گروه سنی، در مصرف 1، 3 و 7 روز در هفته، کمتر از 1 به‌دست آمد. بنابراین، احتمال خطرپذیری برای بیماری&lrm;های غیر‌سرطانی و عوارض نامطلوب بهداشتی در افراد مصرف‌کننده دو گونه ماهی مورد مطالعه وجود ندارد. <div style="text-align: justify;">Trace metals are one of the most common pollutants in the aquatic environment which are accumulated in the bodies of aquatic organisms such as fish and considered as a potential risk for organism&rsquo;s health, especially for human. This study was carried out to assess the concentration of trace metals (Cd, Cu, Zn and Ni) in the edible tissues of Lizard fish (<em>S.tumbil</em>) and Threadfin bream (<em>N. japonicus</em>) from the Oman Sea, and human health risk assessment via the consumption of these fishes, during summer 2016. The concentrations of trace metals were determined by flame atomic absorption spectrometry. The average concentration of cadmium, copper and zinc in the Lizard fish muscle were 0.13&plusmn;0.03, 0.83&plusmn;0.08, and 11.33&plusmn;3.64 &mu;g/g, respectively. The average concentration of copper and zinc in Threadfin bream muscle were 0.61&plusmn;0.07, and 10/09&plusmn;1/4 &mu;g/g, respectively. Cadmium concentrations in Threadfin bream and nickel concentrations in both fishes were less than detection limit (dry weight). No significant difference was observed between Cu and Zn concentration in muscle tissue of both species. Metal concentrations in analyzed samples were lower than international standards Food and Agriculture Organization of the World (FAO), the World Health Organization (WHO), The US Food and Drug Administration (FDA), Association of Australia&#39;s National Health and Medical Research (NHMRC), the Ministry of Agriculture and Fisheries and food of England (UKMAFF) values. The daily intake of heavy metals (EDI) for children and adult consumers were lower than the reference dose of the EPA and tolerable intake (TI) of the World Health Organization and FAO (FAO/WHO). In the assessment of health risk, the risk potential (THQ) and Hazard index (HI) for both groups were less than 1 for consumption of one, three and seven days per week. Thus, there was not the risk for Non-cancerous diseases and adverse effects on consumer&#39;s health in both species.&nbsp;</div> S. tumbil, N. japonicus, فلزات سنگین, میزان جذب روزانه (EDI), پتانسیل خطر (THQ), دریای عمان S. tumbil, N. japonicas, Trace metals, Estimated daily intakes (EDI), Health risks (THQ), Oman Sea. 45 62 http://jair.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-407-1&slc_lang=fa&sid=1 Pedram Hatami پدرام حاتمی pedram.hatamii60@gmail.com 10031947532846004727 10031947532846004727 No Department of Fisheries دانشگاه هرمزگان - بندرعباس Abolfazl Naji ابوالفضل ناجی Abolfazlnaji@gmail.com 10031947532846004728 10031947532846004728 Yes Department of Fisheries دانشگاه هرمزگان - بندرعباس Mohsen Safaei محسن صفایی msn_safaie@yahoo.com 10031947532846004729 10031947532846004729 No Department of Fisheries دانشگاه هرمزگان - بندرعباس