|
بررسی تغییرات پارامترهای اقلیمی بر پراکنش و میزان صید کپور دریایی در بخش جنوب شرقی دریای خزر
|
عبدالعظیم فاضل*   ، روشنا علی اکبریان ، فاطمه عباسی ، سلمان ملک پور کلبادی نژاد ، پرویز زارع ، آرزو وهاب نژاد ، مریم فروزد ، محسن یحیایی ، یاسر عبدالله تبار |
|
|
|
چکیده: (628 مشاهده) |
تحلیل سری زمانی CPUE در صیدگاههای شرقی و جنوبی سواحل استان گلستان طی دوره 2006 تا 2024، نشاندهنده یک تغییر رژیم منطقهای و یکپارچه در ذخایر ماهی کپور است. این تحول از یک وضعیت پرفراوانی با الگوی فصلی مشخص (اوج صید در ماههای زمستانی) به یک وضعیت کمفراوانی پایدار و فاقد الگوی فصلی معنادار، در سالهای 2008 تا 2012 رخ داده و تا سال 2024 ادامه یافته است. این یافته، با گزارشهای پیشین همخوانی دارد و نشان میدهد که کاهش جمعیت کپور نه تنها یک پدیده محلی، بلکه یک تحول ساختاری در سطح منطقهای است که احتمالاً ناشی از ترکیبی از فشار صیادی بالا، تغییرات محیطی و برهمکنش این عوامل است. مدلسازی با استفاده از GAM با تأخیرهای زمانی دو و سهماهه، امکان بررسی روابط غیرخطی و پیچیده بین CPUE و متغیرهای محیطی را فراهم کرد. نتایج نشان داد که سرعت باد (Lag-2 وLag-3)، دمای سطح دریا (Lag-3) و سطح متوسط دریا (Lag-3) مهمترین پیشبینهای CPUE هستند. الگوهای وابستگی جزئی نشان داد که اثرات غیرخطی، مانند افزایش CPUE در بادهای بسیار آرام یا شدید و در دمایهای بسیار سرد یا گرم، نشاندهنده پاسخهای تجمعی و آستانهای گونه است. این یافتهها با مکانیسمهای اکولوژیکی مانند اختلاط آب، تولید اولیه و توزیع طعمه همخوانی دارند و اهمیت تأخیرهای زمانی در پاسخهای اکوسیستمی را تأکید میکنند. بررسی آنومالیهای اقلیمی نیز نشان داد که در طی دو دهه اخیر، دو روند برجسته وجود دارد: گرمشدن تدریجی سطح دریا (SST) و کاهش سطح متوسط دریا (MSL)، که هر دو با تغییرات اقلیمی جهانی همراستا هستند. این تغییرات، بهویژه کاهش سطح آب، میتواند منجر به از دست رفتن زیستگاههای کمعمق تغذیه و تخمریزی شود. این یافتهها با گزارشهای مطالعات قبلی در مورد کاهش دبی رودخانهها، تخریب زیستگاهها و کاهش تنوع زیستی همخوانی دارد و نشان میدهد که مدیریت ذخایر شیلاتی نیازمند رویکردی یکپارچه و مبتنی بر تغییرات اقلیمی است.
|
|
| واژههای کلیدی: دریای خزر، تغییر اقلیم، لگ زمانی |
|
|
|
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي
دریافت: 1405/1/23 | پذیرش: 1405/1/26 | انتشار: 1405/1/29
|
|
|
|
|
|
