Journal of Applied Ichthyological Research

fa تغییرات جمعیت ماهیان دریاچه شهدای خلیج فارس (چیتگر) طی سال‌های 1397 و 1403 Changes in the fish population (Abundance) of the Martyrs' Lake of the Persian Gulf (Chitgar) during 2018 and 2024 تخصصي Special پژوهشي Research دریاچه شهدای خلیج فارس (چیتگر) تهران با مساحت آبی حدود 130 هکتار بزرگترین دریاچه مصنوعی ایران است. این مطالعه در فصول مختلف سالهای 1397 و 1403 و با هدف تعیین ترکیب گونهای و فراوانی ماهیان دریاچه صورت گرفت. برای صید ماهیان با تورهای گوشگیر چشمه های 8 تا 80 تعداد 3  ایستگاه، با تور محاصره ای (پره) چشمه 5 تعداد 4 ایستگاه و با تور پرتابی چشمه 8 میلیمتر تعداد 10 ایستگاه انتخاب شد. نتایج، وجود 17 گونه ماهی از 10 خانواده در سال 1397 و 11 گونه‌ از 7 خانواده در سال 1403 را در دریاچه نشان داد که خانواده های  Xenocyprididae  و  Cyprinidae در سال 1397 به ترتیب با 4 و 3 گونه و در سال 1403 به ترتیب با 3 و 3 گونه،‌ بیشترین تعداد گونه را داشتند. در سالهای 1397 و 1403 به ترتیب 13 و 10 و جمع 2 سال 14 گونه از ماهیان غیربومی بودند که 4 گونه آن پرورشی، 2 گونه غیر هدف و 8 گونه زینتی بودند. با تورهای گوشگیر چشمه 80-15 میلیمتر در سال 1397 ماهیان تیزکولی و کپور معمولی و در سال 1403 ماهیان تیزکولی و کپور نقره ای غالب بودند که بین ایستگاهها تغییرات کمی مشاهده شد.. با پره چشمه 5 میلیمتر در سال 1397 به ترتیب ماهیان تیزکولی و مرواریدماهی قفقاز و در سال 1403 به ترتیب ماهیان آمورنما و تیزکولی غالب بودند. با تور پرتابی در سال 1397 به ترتیب گونه های تیزکولی، آمورنما و کاراس درحالی که در سال 1403 فقط تیزکولی غالب بود. طی بررسی دوم (1403) ماهیان کاراس، کپور علفخوار و اردکماهی در دریاچه مشاهده نشدند که میتواند حذف آنها را از دریاچه نشان دهد اما عدم مشاهده برخی ماهیان زینتی میتواند نشانگر جمعیت ناچیز آنها باشد. پیشنهاد میگردد جهت حفظ کیفیت آب، سالانه تعداد 2000 عدد بچه ماهی اردکماهی (برای کنترل ماهیان تیزکولی و آمورنما) و 20000 عدد بچه ماهی کپور نقره ای (برای کنترل شکوفایی جلبک) به دریاچه معرفی گردند و همچنین پایش دریاچه هر 5-3 سال صورت گیرد.   The Persian Gulf Martyrs Lake (Chitgar) of Tehran with a water area of about 130 hectares is the largest artificial lake in Iran. This study was conducted in different seasons of 2018 and 2024 with the aim of determining the species composition and abundance of fish in the lake. Three stations were selected for fishing with 8-80 mm gill-nets, 4 stations with 5 mm beach seine, and 10 stations with 8 mm cast-nets. The results showed the presence of 17 fish species from 10 families in the lake in 2018 and 11 species from 7 families in 2024. The families Xenocyprididae and Cyprinidae had the highest number of species in 2018 with 4 and 3 species, respectively, and in 2024 with 3 and 3 species, respectively. In 2018 and 2023, there were 13 and 10 non-native fish species, respectively, and a total of 14 species in the two years, of which 4 were farmed, 2 were non-target species, and 8 were ornamental. With 15-80 mm mesh-sized gillnets, in 2018, Sharpbelly and common carp were dominant, and in 2024, Sharpbelly and silver carp were dominant, with little change observed among stations. With a 5 mm mesh-sized seine, in 2018, the dominant species were the Sharpbelly and the Transcaucasian bleak, and in 2014, the dominant species were the Topmouth gudgeon and the Sharpbelly. With a cast net, in 2018, the dominant species were the Sharpbelly, Topmouth gudgeon, and the gibel Carp, while in 2024, only the Sharpbelly was dominant. During the last study (2024), gibel carp, grass carp, and northern pike were not observed in the lake, which could indicate their removal from the lake, but the lack of observation of some ornamental fish could indicate their poor population. It is recommended that, in order to maintain water quality, 2000 specimens of juvenile pike (to control Sharpbelly and Topmouth gudgeon) and 20000 specimens of juvenile silver carp (to control algae blooms) be introduced to the lake annually, and that the lake be monitored every 3-5 years.   ماهیان, فراوانی, غیربومی, کنترل بیولوژیک, تهران Fish, Abundance, Exotic, Biological control, Tehran 11 20 http://jair.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-46-8&slc_lang=fa&sid=1 Keyvan Abbasi کیوان عباسی رنجبر keyvan_abbasi@yahoo.com 100319475328460010098 100319475328460010098 Yes Iranian Fisheries Sciences Research Institute موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Siamak Bagheri سیامک باقری Siamakbp@gmail.com 100319475328460010099 100319475328460010099 No Iranian Fisheries Sciences Research Institute موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Mahdi Moradi مهدی مرادی moradichafi@yahoo.com 100319475328460010100 100319475328460010100 No Iranian Fisheries Sciences Research Institute موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Alireza Mirzajani علیرضا میرزاجانی ar_mirzajani@yahoo.com 100319475328460010101 100319475328460010101 No Iranian Fisheries Sciences Research Institute موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Mohammad Javad Vesaghi محمدجواد وثاقی javad.vesaghi@yahoo.com 100319475328460010102 100319475328460010102 No Iranian Fisheries Sciences Research Institute موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Reza Mohammadidost رضا محمدی‌دوست Reza.mohammadidost@yahoo.com 100319475328460010103 100319475328460010103 No Iranian Fisheries Sciences Research Institute موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Abbas Hasaninia عباس حسنی نیا abbashasaninia@yahoo.com 100319475328460010104 100319475328460010104 No Agricultural Research, Education and Extension Organization سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی Hosein Askarinejad حسین عسکری‌نژاد Hoseinaskari76@gmail.com 100319475328460010105 100319475328460010105 No Iranian Fisheries Sciences Research Institute موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور